13.03.2008Mini mini birlere cehennem ateşi tehdidiSuudi Arabistan'da eğitim
Suudi Arabistan yeni okul kitapları ile modern bir imaj kazanmayı umuyor. Geçtiğimiz günlerde Suudi Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan kitaplar internete de kondu. Ancak kitapların içeriği, bu modernlik iddiası ile tezat oluşturuyor. Joseph Croitoru'nun haberi
"Din Birliği ve Din Yasası" adlı okul kitabı da birinci sınıf müfredatına uygun hazırlanmış ve 12. sınıfa kadar da kullanılabiliyor. Bu kitap okula yeni başlayan çocuklara İslam dininin bir mensubu olma, Allah tarafından yaratılmış olma görüşünü aktarıyor
Suudi Arabistan'daki eğitim sistemi bilindiği gibi, faillerinin çoğu Suudi olan 11 Eylül saldırılarından sonra uluslararası kamoyu tarafından eleştirel gözle mercek altına alınmıştı. Batılı şarkiyatçıların araştırmaları, Suudi Arabistan Krallığı'nda okutulan derslerin sadece aşırı derecede dine odaklı değil, aynı zamanda belli bir düşünceyi aşılayıcı nitelikte olduğu sonucunu da ortaya koyuyordu.
2006 yılında Amerikalı bilimadamlarınca yapılan bir araştırma da, Suudi çocukların misyonerce bir anlayışla eğitildiklerini kanıtlar nitelikte: Bu anlayışa göre İslam dini, gerekirse cihad yoluyla, yayılmalıdır. Bunun yanı sıra öne çıkarılan bir diğer görüş, Müslümanlar'ın "hala süren" Haçlı Seferleri'ne karşı direnmeye mecbur oldukları idi. Araştırmaya göre Yahudiler'e karşı şiddet övülürken, "Siyon Protokolleri"nin de gerçekten var olduğu savunuluyordu.
Din ile bilim arasında git gel
Suudi Arabistan Eğitim Bakanlığı, bu iddialara kısa süre önce sadece esaslı biçimde yenilenmiş okul kitapları ile tepki göstermekle kalmadı, aynı zamanda bu kitapların tamamını internete de koydu.
Anlaşılan Suudi Arabistan bu adımla, ne kadar şeffaf ve dünyaya açık bir ülke olduğunu göstermek istiyor. Gerçekten de yeni müfredatın dış görünüşü geçmiştekinden çok daha modern. Birinci sınıf öğrencilerine bir yandan, öncelikli olarak İslam'ın temel ilkeleri öğretilirken diğer yandan, matematik, biyoloji ve diğer fen bilgisi temel dersleri veriliyor.
"Din Birliği ve Din Yasası" adlı okul kitabı da birinci sınıf müfredatına uygun hazırlanmış ve 12. sınıfa kadar da kullanılabiliyor. Bu kitap okula yeni başlayan çocuklara İslam dininin bir mensubu olma, Allah tarafından yaratılmış olma görüşünü aktarıyor.
Çocuk psikolojine uygun yazılmış bu giriş bölümü, birkaç sayfa sonra alışılmadık şekilde, belli bir görüşü aşılamaya dönük sert bir eğitim diline dönüşüyor. Kitap bu görüşü "Müslüman olmak demek tüm diğer dinleri reddetmek demektir; Allah'a gösterilen sadakatin mükâfatı cennettir." şeklinde netleştiriyor. "Din Birliği" başlıklı bölüm, yanlış anlaşılmaya meydan vermeyecek bir cümle ile sona eriyor: "Hz. Muhammed'in öğretilerini reddedenleri, cehennem ateşi bekliyor."
Vahabiliği öğrenmek zorunlu

Suudi Arabistan okul kitaplarında yaptığı yeni düzenlemeyle, ne kadar şeffaf ve dünyaya açık bir ülke olduğunu göstermek istiyor... Öğrenciler dördüncü sınıftan itibaren ise vatanseverlikle din bilgisi karışımından oluşan Sosyal Bilgiler dersi görüyor. Bu derste disiplin, itaat ve topluma hizmet üzerinde özellikle duruluyor. Tarih dersinin içeriği ise, sadece Peygamber'in hayatından oluşuyor.
Diğer yandan öğretmen, daha ikinci sınıftan itibaren din dersinde Hz. Muhammed'in yanı sıra Vahabiliğin kurucusu Muhammed İbn Abdul Vahhab'ın dini ve tarihi başarılarını öğretmekle yükümlü. Öğrenciler de Abdul Vahhab'ın evliya ve türbe kültünü reddetmek ve dinden çıkanlar ile mücadele gibi dogmalarını, başta askerlik ödevi olmak üzere diğer ulusal yükümlülükler ile beraber içselleştirmek zorundalar.
Suudi okul kitaplarında hala, "Askerlik, vatana hizmetin en üst düzey mertebesidir. Vatanı korumak için gerekirse cihad sırasında onurlu şekilde ölmeyi göze almak gerekir." yazıyor.
Batı'ya karşı İslam birliği
Çocuklar dünya tarihi hakkında hemen hiçbir şey öğrenmezken İslam tarihindeki başarılı savaşlar tekrar tekrar vurgulanıyor. Böylece çocukların zihnine, İslam'ın yüzyıllar boyunca dünyanın yarısına hakim olduğu, "tüm dinsizleri ortadan kaldırarak düzen ve adalet" sağladığı o muhteşem tarihleri mıhlanıyor.
Kitapta Batı'nın, geçmişte Haçlıların yaptığına benzer şekilde ümmeti bölmeye çalıştığı, ancak İslam'ın geçmişteki askeri yenilgilere rağmen mağlup edilemez olduğu ve şu anda atağa geçtiği anlatılıyor. Bununla birlikte Haçlı zihniyeti ile Dünya Siyonizm'i arasında bağlantı kuruluyor. Filistin sorununa yaklaşımın ise şaşırtıcı biçimde tarafsız olduğu dikkat çekiyor.
"Siyon Protokolleri" ile ilgili ipucu vermekten kaçınılırken 11. sınıfta okutulan "Müslümanların Kültürel ve Politik Tarihi" adlı kitapta diğer komplo teorilerini bulmak mümkün. Kitaba göre siyonizm, İskenderiye'den Bağdat'a kadar tüm Arap bölgelerini fethetmeye çalışıyor.
Yeni okul kitaplarında, her ne kadar Ahmediyye ve Bahai tarikatları "Tanrı tanımaz" olarak nitelense de, eskisinden farklı olarak Şiiler'e karşı kışkırtıcı ifadeler yer almıyor. Kitaplarda, aslında tarihsel olarak geçerliliği yitirmiş olan laik Pan-Arabizm düşüncesi düşman bellenerek, küresel bir İslami dayanışma ve Batı'nın özellikle de kültürel emperyalizmine karşı direniş savunuluyor.
Suudi Arabistan buna karşı dünyanın her yanında güçlenip, kelimesi kelimesine, Şeriat'ın yardımı ile daha iyi İslam toplulukları yaratmaya katkıda bulunmayı amaçlıyor. Bu görüşün de özellikle Batı tarafından ciddiye alınması gerektiği savunuluyor.
Joseph Croitoru
Qantara.de 2008
Almancadan çeviren Tuba Tunçak
Qantara.de
Mai Yamani'nin analizi
Suudi Arabistan'ın reform tiyatrosu
Suudi Arabistan dış politikada Ortadoğu sorununa çözüm arayn bir ülke olarak öne çıkarken, iç politikada Kral Abdullah'ın reform vaatlerine rağmen bir felç süreci yaşanıyor. Mai Yamani'nin değerlendirmesi
Suudi Arabistan ve Orta Doğu anlaşmazlığı
İsrail'in düşmanı değiliz
Suudi Arabistan uyguladığı İsrail politikası nedeniyle ikilemde: Bir yandan Orta Doğu'da Amerika'nın en önemli müttefiklerinden. Diğer yandansa İsrail karşıtı düşüncelerin yaygın olduğu Arap ve İslam dünyasında liderlik pozisyonuna oynuyor. Guido Steinberg
İslam'da şiddet
Henüz çözülememiş bir ikilem
Birkaç yıldır radikal vaizler müslüman gençleri silahlı mücadeleye çağırıyorlarsa da, İslami cemaatlerde ve ulema arasında şiddetin teolojik temelleri hakkında henüz bir teori geliştirilmiş değil.
Mai Yamani'nin analizi
Suudi Arabistan'ın reform tiyatrosu
Suudi Arabistan dış politikada Ortadoğu sorununa çözüm arayn bir ülke olarak öne çıkarken, iç politikada Kral Abdullah'ın reform vaatlerine rağmen bir felç süreci yaşanıyor. Mai Yamani'nin değerlendirmesi
Suudi Arabistan ve Orta Doğu anlaşmazlığı
İsrail'in düşmanı değiliz
Suudi Arabistan uyguladığı İsrail politikası nedeniyle ikilemde: Bir yandan Orta Doğu'da Amerika'nın en önemli müttefiklerinden. Diğer yandansa İsrail karşıtı düşüncelerin yaygın olduğu Arap ve İslam dünyasında liderlik pozisyonuna oynuyor. Guido Steinberg
İslam'da şiddet
Henüz çözülememiş bir ikilem
Birkaç yıldır radikal vaizler müslüman gençleri silahlı mücadeleye çağırıyorlarsa da, İslami cemaatlerde ve ulema arasında şiddetin teolojik temelleri hakkında henüz bir teori geliştirilmiş değil.