31.01.2011Ortadoğu'da Mısır depremiİsrail endişeli

Arap dünyasının lideri konumundaki Mısır'da halkın rejime karşı ayaklanması, Ortadoğu’da dengeleri değiştirir mi? Almanya Başbakanı Merkel’in bugünkü İsrail görüşmelerinde, Mısır önemli bir yer tutuyor. Clemens Verenkotte'nin haberi.

Mısır'da rejim karşıtı gösteriler, foto: © picture-alliance/dpa
Mısır'daki olaylar Gazze Şeridi'nde günlük yaşamı etkilemeye başladı. Bölgeden gelen son haberlere göre, Mısır'daki karışıklık nedeniyle, Gazze Şeridi'nde yakıt sıkıntısı baş göstermeye başladı.
Mısır'daki gelişmeler İsrail tarafından da dikkatle izleniyor. Zira İsrail, Tunus, ardından Mısır'a sıçrayan ayaklanmaların yayılmasından ve Ortadoğu’daki askeri dengelerin değişmesinden endişeli.

İsrail Ma'ariv gazetesinin -hükümet kaynaklarına dayandırdığı- haberine göre İsrail hükümeti, Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek'in ülkede istikrarı sağlayacağına inanıyor. Ancak İsrail'e göre, komşu ülkede patlak veren iç karışıklık, 1979'daki Barış Antlaşması ile güvenlik altına alınan Mısır-İsrail sınırını da tehlikeye sokuyor. İsrail bu yüzden güvenlik politikalarını yeniden gözden geçiriyor.

Mısır, İsrail için neden önemli?

İsrail Ordu Radyosu, Mısır'daki huzursuzluk ortamının Ortadoğu'daki askeri dengeleri değiştirebileceği görüşünde. Mısır-İsrail gizli servisleri arasındaki işbirliğinin de bundan böyle tarihe karışma ihtimali var. Ayrıca İsrail, Gazze Şeridi'ndeki radikal Filistinlilerin Mısır'daki karışıklık ortamından yararlanarak Sina Yarımadası üzerinden bölgeye askeri mühimmat kaçırabileceğinden endişe ediyor.

İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu Mısır'la ilişkilerin önemini şu sözlerle dile getiriyor: "Çabalarımızın hedefinde, bölgemizin barış ve istikrarını korumak yatıyor. Mısır ve İsrail arasındaki barışın 30 yılı aşkın bir süredir devam ettiğini hatırlatmak istiyorum. Amacımız bu ilişkinin devamını sağlamaktır. Şu dönemde üzerimize düşen sorumluluğu almamız, azami düzeyde temkinli davranmamız için bakan arkadaşlarımdan da bu konuyla ilgili açıklama yapmamalarını istedim."

Benyamin Netanyahu ve Hüsnü Mübarek (sağda), foto: © AP
Netanyahu: "Çabalarımızın hedefinde bölgemizin barış ve istikrarını korumak yatıyor. Mısır ve İsrail arasındaki barışın 30 yılı aşkın bir süredir devam ettiğini hatırlatmak istiyorum."
İki ülke yönetimi şimdiye kadar, ortak düşmanları olan Mısır'da Müslüman Kardeşler Örgütü ve Filistin'deki Hamas hareketiyle ortak mücadele içindeydi.

İsrail giderek yalnızlaşıyor

İsrail medyası, ülkenin bölgede giderek yalnız kaldığına dikkat çekiyor. Gazetelerde, Gazze Savaşı ve Mavi Marmara Gemisi'ne düzenlenen baskının ardından Türkiye ile stratejik ortaklığın yıkıldığına vurgu yapılırken, doğuda Ürdün'de de Kral Abdullah'ın Başbakan Netanyahu ile görüşmeye yanaşmadığı belirtiliyor.

Lübnan'da Hizbullah hükümet sıralarında yer almayı başarırken, El Cezire televizyonunun yayınladığı gizli belgeler sonrasında İsrail'e taviz vermekle suçlanan Filistin lideri Mahmud Abbas, Batı Şeria'da iç politikada zor bir dönem yaşıyor. İsrail'in eski Savunma Bakanı Şaol Mofaz'ın bu konuda çıkardığı bilanço şöyle:

"Geçmişte daha fazla istikrar varken, Filistinlilerle barış sürecini kastediyorum, neler yapmadığımızın şimdi farkına varıyoruz. Bunların şimdi yapılması gerekiyor. Çünkü bu istikrarsızlık şu an için istikrarlı ve sağlammış gibi görünen bölgelere de sıçrayabilir."

Zira Mısır'daki olaylar Gazze Şeridi'nde günlük yaşamı da etkilemeye başladı. Bölgeden gelen son haberlere göre, Mısır'daki karışıklık nedeniyle Gazze Şeridi'nde yakıt sıkıntısı baş göstermeye başladı. Halkın özel ihtiyaçlar için kullandığı benzinin tamamı yer altı petrol nakil hattıyla Mısır aracılığıyla sağlanıyor.

Merkel ve Netanyahu Mısır'ı konuşacak

Mısır'daki gelişmeler Almanya Başbakanı Angela Merkel'in Kudüs'te üçüncüsü yapılacak olan Almanya-İsrail hükümetler arası istişare toplantılarının da gündeminde.

Angela Merkel ve Benyamin Netanyahu (sağda), foto: © AP
Mısır'daki gelişmeler Almanya Başbakanı Angela Merkel'in Kudüs'te üçüncüsü yapılacak olan Almanya -İsrail hükümetler arası istişare toplantılarının da gündeminde.
İsrail medyasında yer alan haberlere göre Başbakan Netanyahu Alman mevkidaşının ziyaretine oldukça önem veriyor. Zira İsrail medyası, Başbakan Netanyahu'nun Batı’da, özellikle de AB içinde giderek yalnız kaldığı görüşünde. Netanyahu, Başbakan Merkel'in ziyareti öncesinde düzenlediği bakanlar kurulu toplantısında da Almanya’nın öneminin altını çizdi ve şunları söyledi:

"Ekonomi, güvenlik ve dış politika alanlarında birçok ortak çıkarımız mevcut. İsteğimiz barışı devam ettirmek. Almanya'yı Avrupa ile ilişkilerimizin temel dayanaklarından biri olarak görüyoruz. Almanya hem tüm dünya hem de İsrail için en önemli ülkeler arasında yer alıyor. Merkel'in ziyareti çerçevesinde tabii ki bölgedeki gelişmeleri de ele alacağız."

© Deutsche Welle 2011

Clemens Verenkotte

Almancadan çeviren: Meltem Karagöz

Editör: Hülya Sancak/ Qantara.de